Door Wouter Dammers | Aansprakelijkheidsrecht | 9 juli 2020 | 4 min. leestijd
Door RTLNieuws ben ik geïnterviewd naar aanleiding van een recente ontslagzaak, waarbij inzage de privacy van de werknemer in het geding kwam.
Werkgever kijkt mee op werklaptop in privéberichten Whatsapp
Een werkneemster van een Amsterdams hotel is op staande voet ontslagen, omdat ze deed alsof ze ziek was. Ze had zich ziek gemeld bij haar werkgever, maar in WhatsApp-berichten aan haar haar vriend en moeder liet ze weten helemaal niet ziek te zijn, en dat ze solliciteerde bij een andere werkgever. Je zou denken dat de privacy van de werknemer haar zou beschermen.
De vrouw wist echter niet dat haar werkgever de berichtjes meelas. Ze had namelijk een WhatsApp-applicatie geïnstalleerd op een werklaptop, die op die dag werd gebruikt door een andere werknemer. Deze collega attendeerde de werkgever. Een schending van de privacy van de werknemer? Wellicht. Maar de werkgever besloot de vrouw als gevolg van de tip op staande voet te ontslaan.
Dit leidde tot een rechtszaak. De ex-werknemer eiste doorbetaling van haar salaris en een ontslagpremie. Daarvoor voerde ze aan dat ze wel ziek was, en dat haar werkgever geen inzage mocht hebben in de Whatsapp-berichten. Staat het beroep op bescherming van de privacy van de werknemer het ontslag in de weg? Mochten de privéberichten in de rechtszaak betrokken worden?
Recht op privacy van werknemer op buitengewoon privacygevoelige informatie vormt geen beletsel voor ontslag
De kantonrechter maakt er korte metten mee. De vorderingen worden afgewezen. De rechtbank oordeelt dat uit de berichten duidelijk volgde dat de vrouw zich niet ziek voelde. Daarbij maakt het niet uit dat de werkgever kennis heeft genomen van ‘buitengewoon privacygevoelige informatie waarvan werknemer niet heeft gewild dat werkgever deze zou zien’. Ze had namelijk zelf WhatsApp geïnstalleerd op de werklaptop, en had daar daarom zelf mede de hand in, vindt de rechter. Sterker nog: de werklaptop was met het simpele wachtwoord 1234 te ontsleutelen.
De rechtbank neemt de privacygevoelige informatie dus mee in het oordeel. Dus ondanks dat de privacy van de werknemer mogelijk geschonden is. Zelfs als het bewijs onrechtmatig zou zijn verkregen, betekent dat niet per se dat de rechter daarop geen acht mag slaan, aldus de uitspraak, want: ‘In het algemeen wegen het maatschappelijk belang dat de waarheid in rechte aan het licht komt’ en dat partijen hun stellingen kunnen bewijzen ‘zwaarder dan het belang van uitsluiting van bewijs’.
Onrechtmatig bewijs mag meegewogen worden in rechtszaak
RTLNieuws vroeg mij naar mijn mening over de zaak. Ik laat weten dat de uitkomst wellicht juist is, maar dat ik wel heel wat vraagtekens heb bij de schending van de privacy van de werknemer. Immers, als werknemer heb je ook recht op privacy. De werkgever had dit volgens mij beter moeten regelen, waaronder het gebruik van de werklaptop (zoals het afdwingen van een goed beveiligingsniveau en het regelen van verschillende gebruikersrechten). De werkgever schendt daarom het recht op eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer van de ex-werknemer. Het helpt de ex-werknemer niet in deze zaak, maar een privacyschending hoeft niet ongestraft plaats te vinden.
Vraagtekens werkgever
Volgens ICT-advocaat Wouter Dammers van Lawfox Advocaten mag een rechter inderdaad zelfs informatie die onrechtmatig is verkregen, meewegen in een oordeel.
“Wel zet ik vraagtekens bij de rol van de werkgever. Had hij die WhatsApp-berichten wel mogen inzien? En is hij er niet verantwoordelijk voor dat werklaptops die door andere werknemers gaan worden gebruikt, vooraf worden schoongeveegd?”
Schadeclaim
Volgens Dammers zou de vrouw een rechtszaak tegen de werkgever kunnen beginnen, waarin zij schade claimt als gevolg van de mogelijke onrechtmatige inzage in haar Whatsapp.
“Het is dan wel lastig te bepalen wat de schade zou zijn. Die schade bestaat niet uit het mislopen van salaris, want dat is het gevolg van ontslag wegens onterechte ziekmelding. Wel zou je kunnen denken aan immateriële schade.”
