Primeur: Beslag op NFT door Nederlandse rechtbank toegestaan

Mannelijke advocaat met bril, donkere kleding, oranje achtergrond. LAWFOX Door Wouter Dammers | Contractenrecht | 22 februari 2022 | 5 min. leestijd

Bij beschikking van 4 februari 2022 heeft de rechtbank Noord-Nederland, locatie Leeuwarden, verlof verleend voor het leggen van beslag tot afgifte van een NFT. Dit is een primeur in Nederland.

Cryptobatz

Wouter Dammers, advocaat bij LAWFOX en gespecialiseerd in IT-recht en cryptozaken, heeft het succesvolle verzoekschrift voor de beslaglegging ingediend. Vervolgens is het beslag onder verantwoordelijkheid van Sjef van der Putten door Vurich Gerechtsdeurwaarders gelegd. De NFT wordt nu door de deurwaarder in gerechtelijke bewaring gehouden tot de rechter beslist aan wie het moet worden afgegeven.

Juridische kwalificatie van de NFT

De zaak betreft, kort gezegd, een vordering tot afgifte van een NFT. Een NFT is een individuele, unieke, digitale registratie van een bestand op een blockchain. In dit geval betreft het een afbeelding van een vleermuis van de “Cryptobatz”-collectie, met unieke en zeldzame kenmerken. Deze NFT is geregistreerd op de Ethereum-blockchain. Beargumenteerd is dat de NFT juridisch gezien kwalificeert als een zaak, althans een vermogensrecht.

Overeenkomst tot levering van de NFT niet nagekomen

De partijen in kwestie hebben op 20 januari 2022 een overeenkomst gesloten waarbij de koper de verkoper opdracht heeft gegeven voor het kopen van een NFT ten behoeve van de koper. De verkoper heeft de Cryptobat weliswaar gekocht, maar niet aan de koper overgedragen. De verkoper is de overeenkomst derhalve niet nagekomen en maakt inbreuk op het eigendomsrecht van de koper. De koper heeft de verkoper op 24 januari 2022 in gebreke gesteld. Daarop heeft de verkoper zijn toerekenbare tekortkoming niet hersteld en heeft hij bovendien uitdrukkelijk geweigerd na te zullen komen. De verkoper is derhalve in verzuim. De koper meent bovendien recht op revindicatie te hebben.

Als verweer stelt de verkoper dat hij deze Cryptobat voor zichzelf zou hebben gekocht. De verkoper heeft een andere Cryptobat, met minder zeldzame kenmerken, aan de koper overgedragen. De verkoper zou daarom de overeenkomst zijn nagekomen.

De koper heeft echter gemotiveerd gesteld dat de door de verkoper overgedragen Cryptobat een andere Cryptobat betreft dan die hij voor de koper heeft gekocht. De koper heeft cryptovaluta en geld voor de aankoop van en de NFT aan de verkoper ter beschikking gesteld. Daarop heeft de verkoper een Cryptobat gekocht en aan de koper bevestigd dat hij er één heeft weten te bemachtigen. Uit de openbare, verifieerbaar en onaantastbare blockchain waarop de cryptotransacties geregistreerd worden, blijkt dat deze aankoop een transactie voor de zeldzame Cryptobat betreft.

Op het moment van aankoop wisten partijen nog niets over de waarde daarvan, omdat de kenmerken van de NFT nog niet zichtbaar waren gemaakt. Nadat deze “reveal” heeft plaatsgevonden, bleek dat de NFT zeldzaam is en mogelijk veel geld waard is. Daarop is gebleken dat de verkoper een tweede Cryptobat, met minder zeldzame kenmerken heeft gekocht, die minder waard is. De verkoper heeft deze Cryptobat aan de koper overgedragen.

Na escalatie van het conflict, is gebleken dat de verkoper Cryptobat heeft getracht te verduisteren. Hij heeft de Cryptobat overgedragen naar een andere wallet. Uit onderzoek volgde dat deze naam werd gevoerd door een vriend van de verkoper.

Verzoekschrift tot het leggen van conservatoir beslag tot afgifte van de NFT

Koper heeft daarop aan de rechtbank Noord-Nederland verzocht om conservatoir beslag tot afgifte van de NFT te mogen leggen, door de privésleutels en de toegangs- en beveiligingscodes af te geven ten aanzien van de wallets die zich onder controle van de verkoper en diens vriend bevinden en om ter plaatse alle handelingen te mogen verrichten die hiervoor noodzakelijk zullen blijken te zijn. Daarbij is verzocht om de NFT in gerechtelijke bewaring te mogen nemen. Bovendien is verzocht om te bevelen dat verweerders alle noodzakelijke medewerking dienen te verlenen om het conservatoir beslag te bewerkstelligen, zoals het aanwijzen van de beslagobjecten, het verlenen van toegang tot de ruimte waar de beslagobjecten worden bewaard en het mogelijk maken dat de deurwaarder de beslagen objecten in bewaring neemt, zoals het afgeven van één of meerdere privésleutels, wachtwoorden of inloggegevens en om de gas fee te betalen en alle overige noodzakelijke handelingen om de transactie naar de bewarende deurwaarder mogelijk te maken. Verzocht is om hieraan een dwangsom te koppelen voor iedere overtreding en ieder kwartier dat de niet-naleving voortduurt.

Omdat NFT’s relatief gemakkelijk te verwijderen of te verplaatsen zijn, is aan de voorzieningenrechter bovendien verzocht om een ex parte verbod te bevelen, op straffe van een dwangsom.

Verlof tot het leggen van conservatoir beslag tot afgifte van de NFT

De rechtbank Noord-Nederland heeft alle verzoeken toegestaan bij verlofbeschikking van 4 februari 2022 (Vzgr. rb. Noord-Nederland, locatie Leeuwarden, rekestnummer C/17/182478 KG RK 22/24).

Succesvolle beslaglegging

Koper heeft daarop, op 9 februari 2022 leveringsbeslag gelegd op de zeldzame Cryptobat. Bij beslaglegging is gebleken dat de verkoper Cryptobat onder zijn beschikkingsmacht had. Het bevel tot medewerking en het verbod op verduistering heeft ervoor gezorgd dat de Cryptobat daarop in bewaring gegeven is. De NFT is daarmee veilig gesteld.