Door Lawfox | Merkenrecht | 14 mei 2024 | 5 min. leestijd
Aansprakelijkheid van bestuurders van BV’s
Een belangrijke reden om vanuit een BV te ondernemen is het beperken van de aansprakelijkheid van de bestuurder. Wanneer een BV een verplichting heeft om bijvoorbeeld een schadevergoeding te betalen, is een bestuurder daar doorgaans niet met het privévermogen voor aansprakelijk. De consequentie hiervan is dat schuldeisers met een probleem kunnen komen te zitten wanneer de BV waar zij een vordering op hebben geen verhaal biedt.
Er zijn situaties denkbaar, waarbij een bestuurder toch met het privévermogen aansprakelijk is voor schulden van een BV, en een schuldeiser dus niet met lege handen hoeft te blijven staan wanneer de BV geen verhaal biedt. Dat is het geval wanneer de bestuurder een “persoonlijk, ernstig verwijt” kan worden gemaakt (HR De Staat & Van Hilten/M). Een “persoonlijk, ernstig verwijt” is een behoorlijk hoge juridische drempel – je moet er als bestuurder best een potje van maken wil je met je privé-vermogen aansprakelijk worden voor schulden van je BV. De wetgever wil ondernemerschap namelijk stimuleren en wil niet dat bestuurders te angstig of risicomijdend gaan ondernemen uit vrees voor persoonlijke aansprakelijkheid.
Merkinbreuk en bestuurdersaansprakelijkheid
De hierboven besproken norm geldt ook wanneer een BV op enig moment verzeild raakt in een merkinbreukgeschil. Dat soort geschillen heb je in alle soorten en maten. Het kan gaan om zaken waarbij het op voorhand maar de vraag is welke kant de zaak op zal vallen (wel of geen inbreuk, wel of geen kwade trouw, etcetera.), of -aan de andere kant van het spectrum- gaan om zaken waarin bestuurders hun BV(‘s) welbewust als juridisch beschermingsvehikel proberen in te zetten om zonder consequenties handel in namaakartikelen te kunnen drijven.
In de eerste situatie kan er sprake zijn van schadeplichtigheid van de BV jegens de merkhouder, maar blijft het privé-vermogen van de bestuurder buiten beeld. In het geval van het welbewust proberen te omzeilen van aansprakelijkheid bij bewuste namaakhandel zijn er juist meer argumenten voorhanden om persoonlijke aansprakelijkheid van een bestuurder te beargumenteren.
Maatstaf bestuurdersaansprakelijkheid bij merkinbreuk – HR Jack Daniels
In de rechtspraak is uitgemaakt wanneer er nu sprake is van een “persoonlijk, ernstig verwijt” (en dus bestuurdersaansprakelijkheid) bij merkinbreuk door een BV ( HR Jack Daniels ). In de zaak had Jack Daniels verschillende partijen voor de rechter gedaagd wegens merkinbreuk door illegale import van sterke drank. Een bestuurder, ‘betrokkene C’, werd aansprakelijk gesteld omdat hij naliet voldoende maatregelen te nemen tegen de inbreuk, ondanks zijn bevoegdheid om dit te voorkomen. De Hoge Raad vond in dit geval dat er ook voorzieningen jegens de bestuurder getroffen konden worden, náást zijn vennootschappen. Immers, de merkinbreuken vonden plaats onder leiding van of met medeweten en goedkeuring van een bestuurder. Het is aannemelijk dat de bestuurder in staat was om deze merkinbreuken te bevorderen of te voorkomen, gezien zijn positie zoals beschreven door het Hof. Hierdoor handelde de bestuurder in strijd met zijn zorgplicht jegens Jack Daniels.
Lagere rechtspraak: Tommy Hilfiger
Ook lagere rechters passen het leerstuk van bestuurdersaansprakelijkheid bij merkinbreuk toe, zoals bijvoorbeeld in een zaak van Tommy Hilfiger. Naar het oordeel van de rechtbank was er sprake van bestuurdersaansprakelijkheid aan de zijde van de gedaagde voor merkinbreuk en onrechtmatig handelen van de besloten vennootschap. Tommy Hilfiger had in deze zaak gesteld dat de gedaagde (indirect) de enige aandeelhouder en bestuurder, en feitelijk beleidsbepaler van de besloten vennootschap was, en dat zij persoonlijk namens deze vennootschap handelde. Bovendien had de besloten vennootschap geen werknemers in dienst. Als gevolg van eerdere juridische procedures had de gedaagde op de hoogte moeten zijn van het inbreukmakende karakter van dergelijk handelen. Het handelen kon aan gedaagde persoonlijk worden verweten, waardoor er sprake was van bestuurdersaansprakelijkheid.
Kortom, wanneer je als bestuurder op de hoogte bent dat je onderneming inbreuk maakt (of dit zelfs bevordert) en daar niet adequaat op handelt, loop je persoonlijk het risico om aansprakelijk te worden.
Contact met merkinbreuk-advocaat
Hulp nodig bij bij handhaving, of wordt u zelf aangesproken in verband met inbreuk? Bel 013-2077107 of mail naar info@lawfox.nl voor vrijblijvend contact met de merkenrechtspecialisten van Lawfox.
Auteur: Duygu Sahin
Bronvermelding
[1] C.M.H.M. Kneepkens, ‘Civielrechtelijke aansprakelijkheid van personen bij overtredingen van het mededingingsrecht’, Wolters Kluwer 2010.
[2] J.M.M. Maeijer & J.H. Spoor, ‘Kort geding. Merkinbreuk; reikwijdte informatie- en verantwoordingsplicht’, Wolters Kluwer 2002.
[3] M.L. van Putten, ‘Bestuurdersaansprakelijkheid bij merkinbreuk’, Wolters Kluwer 2017.
[4] N. Vrugt, ‘Tony’s Chocolony lanceert lookalikes van bekende chocoladerepen. Mag dit?’, Lawfox 2021.
[5] A.A. Quaedvlieg, ‘Economisch recht en intellectuele eigendom’, Katern 1994.
[6] Rb. s-Gravenhage 4 april 2012, zaaknummer: 391668 / HA ZA 11-1155.
[7] Rb. Den Haag 4 februari 2015, ECLI:NL:RBDHA:2015:2027.
[8] BenGH 6 juli 1979, ECLI:NL:XX:1979:AB7431.
[9] HR 15 februari 2002, ECLI:NL:PHR:2002:AD6095.
[10] HR 20 juni 2008, ECLI:NL:HR:2008:BC4959.
[11] HR 11 oktober 1991, ECLI:NL:HR:1991:ZC0360
