Door Lawfox | Modelrecht | 24 augustus 2021 | 5 min. leestijd
In mei schreef ik een blog over het opeisen van een modeldepot. Onlangs deed de rechter uitspraak in een zaak die een nieuwe blog waard is. Anders dan de zaak die ik destijds besprak slaagt de opeising nu (voor twee van de vier modellen) wel. Hieronder bespreek ik de zaak.
Sanyang vs. Multimox en haar directeur
Eisende partij in deze zaak is Sanyang Motorcycle Industry co Ltd uit China (hierna: Sanyang). Sanyang produceert en verkoopt scooteronderdelen, en levert deze aan een partij die als ZNEN wordt aangeduid. ZNEN zorgt voor de assemblage van scooters in China, onder meer voor de export naar Europa.
Gedaagde partij nummer 1 is Multimox Holding B.V. (hierna: Multimox). Dit is een holdingmaatschappij voor intellectuele eigendomsrechten. Gedaagde partij nummer 2 is de statutair directeur en enig aandeelhouder van Multimox.
Geregistreerde scootermodellen
Op 19 oktober 2006 zijn er door MM-Exclusief (een partij die inmiddels failliet is) een aantal EU-modellen aangevraagd voor scooters (hierna: de Gemeenschapsmodellen). De rechtbank maakt onderscheid tussen type 1-Gemeenschapsmodellen en type 2-Gemeenschapsmodellen.
Type 1:
en 
Bron: vonnis
Type 2:
en 
Bron: vonnis
Sinds 6 juli 2016 staat Multimox als de houdster van deze modellen in het register vermeld.
Certificaten
Voor de import van de scooters naar de EU zijn verschillende certificaten aangevraagd. In de bijbehorende documenten komen afbeeldingen voor, waaronder de volgende:
In de certificaten is ZNEN als de producent vermeld.
Bron: vonnis
Chinees model
Sanyang heeft een aantal stukken overgelegd waaruit volgt dat er op 22 december 2005 een Chinees model is aangevraagd. De volgende twee afbeeldingen komen in de aanvraag terug:
en 
Bron: vonnis
Andere relevante feiten
In het vonnis staan nog een aantal andere relevante feiten. Zo lopen er momenteel meerdere procedures, onder meer bij het Bureau voor intellectuele eigendom van de Europese Unie, waarbij (ook) andere partijen betrokken zijn. Deze feiten vindt je terug in het vonnis.
De vordering: opeisen modelrechten
Sanyang eist (kort gezegd en samengevat) de bovenstaande modelregistraties op. Daarnaast vordert Sanyang dat het elk van gedaagden verboden wordt om gebruik te maken van de Gemeenschapsmodellen.
Sanyang legt hieraan (kort gezegd en samengevat) ten grondslag dat zij als ontwerper de rechthebbende is met betrekking tot de vormgeving van de scooters.
De beoordeling
Komt de vormgeving overeen?
De rechter gaat eerst beoordelen in hoeverre de Gemeenschapsmodellen overeenkomen met de vormgeving van de scooters uit de stukken die Sanyang heeft ingediend.
De rechter stelt vast dat de vormgeving zoals die te zien is in de documenten bij de certificaten overeenkomt met de vormgeving van de type 1-Gemeenschapsmodellen. De vormgeving van het Chinese model komt overeen met de type 2-Gemeenschapsmodellen, zo oordeelt de rechter.
Opeising type 1-Gemeenschapsmodellen?
Belangrijk is dat uit de documenten bij de certificaten volgt dat deze niet op naam staan van Sanyang maar op naam van ZNEN. Het had volgens de rechter op de weg van Sanyang gelegen om haar gepretendeerde auteursrechten nader te onderbouwen. Omdat zij dat niet heeft gedaan en er geen andere relevante stukken zijn overgelegd, kunnen de type 1-Gemeenschapsmodellen niet worden opgeëist.
Opeising type 2-Gemeenschapsmodellen?
Het beroep van Sanyang gebaseerd op het Chinese model slaagt wel. In dat kader is het volgende relevant.
Het Chinese model is in 2005 aangevraagd. Multimox heeft het standpunt ingenomen dat het Chinese model niet op naam staat van Sanyang. Uit de (vertaalde) stukken volgt iets anders, waardoor dit dit verweer niet slaagt. Het standpunt van Multimox dat de afbeeldingen bij het Chinese model niet de afbeeldingen zijn die deel uitmaakten van de aanvraag uit 2005, wordt ook niet gevolgd door de rechter.
De rechtbank komt tot de conclusie dat ervan uit moet worden gegaan dat Sanyang de houdster is van het Chinese model. Dat dhr. Kangzhan op de registratie is vermeld doet daar volgens de rechter niet aan af.
Oudere auteursrechten
Op grond van het oudere Chinese model neemt de rechtbank aan dat Sanyang de oudere (auteurs)rechten heeft met betrekking tot de vormgeving van de type 2-Gemeenschapsmodellen in China.
Vervolgens komt aan de orde of zij ook in de EU als de maker moet worden aangemerkt. De rechter oordeelt dat dit inderdaad zo is. De rechter oordeelt ook dat niet gebleken is dat een andere partij de ontwerper is van en derhalve rechthebbende is met betrekking tot de vormgeving.
Kunnen de modellen nog worden opgeëist?
De rechtbank concludeert dat Sanyang als de ontwerper kan worden aangemerkt. In artikel 15 lid 3 van de Gemeenschapsmodellenverordening is evenwel opgenomen:
Rechtsvorderingen uit hoofde van de leden 1 of 2 kunnen worden ingesteld binnen drie jaar na de datum waarop een ingeschreven Gemeenschapsmodel werd gepubliceerd of een niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel openbaar werd gemaakt. Deze bepaling is niet van toepassing, indien de persoon die geen recht heeft op het Gemeenschapsmodel te kwader trouw was op het ogenblik waarop een dergelijk model werd aangevraagd of openbaar gemaakt of aan hem werd overgedragen.
De termijn van drie jaar is inmiddels verstreken. Vraag die voorligt is dus of opeising nog steeds mogelijk is omdat er sprake is van “kwade trouw”.
Kwade trouw?
De rechter kent aan het begrip “kwade trouw” dezelfde betekenis toe die het begrip volgens de rechter in het maatschappelijk verkeer zou hebben: een “oneerlijke houding” of een “oneerlijk oogmerk”. Daarbij moet rekening worden gehouden met alle omstandigheden van het geval.
Volgens de rechter is er sprake van kwade trouw. Daarvoor is volgens de rechter onder meer relevant dat MM-Exclusief, de partij die de modellen heeft aangevraagd, in 2006 scooters had besteld bij ZNEN en de vormgeving kende.
De uitzondering uit lid 3 gaat op en Sanyang kan de type 2-Gemeenschapsmodellen daarom nog opeisen.
Slotsom
De rechtbank komt tot de slotsom dat Sanyang moet worden aangemerkt als ontwerper van de type 2-Gemeenschapsmodellen. De gevorderde overdracht van modelrechten wordt toegewezen.
Daarnaast bestaat er volgens de rechtbank ook grond om een inbreukverbod toe te wijzen.
Conclusie
De feiten uit dit vonnis zijn complex. De rechter heeft aangenomen dat twee Gemeenschapsmodellen – ondanks het feit dat zij in 2006 zijn aangevraagd – aan Sanyang moeten worden overgedragen.
Zelf vragen over modelrechten? Stel ze gerust!
013 207 71 07 / info@lawfox.nl
